สามเดือนต่อมา บรรยากาศในสตูดิโอของน่านคึกคักกว่าที่เคยเป็นมา เขาได้ปรับเปลี่ยนพื้นที่บางส่วนให้กลายเป็นมุมสำหรับวางแผนงาน และมุมสำหรับค้นคว้าข้อมูลต่างๆ เอกสารเกี่ยวกับชุมชนทั้งสามแห่งกระจายอยู่ทั่วโต๊ะทำงาน บางส่วนเป็นข้อมูลที่เขาหามาได้เอง บางส่วนเป็นข้อมูลที่นักสะสมส่งมาให้ “พี่น่านคะ วันนี้ต้องไปที่ไหนก่อนคะ” มายด์ถามขณะกำลังจัดเตรียมอุปกรณ์บางอย่าง “วันนี้เราจะไปที่ชุมชนชาวประมงทางภาคใต้ก่อนนะมายด์” น่านตอบขณะจ้องมองแผนที่ “เราต้องไปดูสถานที่จริง พูดคุยกับชาวบ้าน และเริ่มร่างแบบเบื้องต้น” “ตื่นเต้นจังเลยค่ะ” มายด์ยิ้ม “ไม่เคยคิดเลยว่าจะได้มาทำงานแบบนี้” “พี่ก็เหมือนกัน” น่านยิ้มตอบ “มันเป็นประสบการณ์ที่หาได้ยากจริงๆ” การเดินทางไปยังชุมชนชาวประมงนั้นใช้เวลาหลายชั่วโมง เมื่อรถของพวกเขามาถึง ภาพแรกที่ปรากฏแก่สายตาน่านคือบ้านเรือนไม้เก่าๆ ที่ตั้งเรียงรายริมทะเล บางหลังมีสีสันสดใส แต่หลายหลังกลับดูซอมซ่อ ถนนหนทางยังเป็นลูกรัง มีเรือประมงจอดเรียงรายอยู่เต็มชายหาด บรรยากาศโดยรวมดูเงียบเหงา “ดูเหมือนว่านักท่องเที่ยวจะไม่ค่อยเยอะเท่าไหร่เลยนะคะ” มายด์เอ่ยขึ้นเมื่อเห็นชายหาดที่ค่อนข้างว่างเปล่า “นั่นแหละคือปัญหาที่เราต้องเข้ามาช่วยแก้ไข” น่านกล่าว “เราต้องทำให้ที่นี่น่าสนใจ ดึงดูดผู้คนให้กลับมา” พวกเขาลงจากรถ และเริ่มเดินสำรวจชุมชน น่านพยายามสังเกตรายละเอียดต่างๆ ตั้งแต่สถาปัตยกรรมของผู้คน ไปจนถึงวิถีชีวิตประจำวัน “สวัสดีครับ” น่านทักทายชาวบ้านที่กำลังนั่งซ่อมเครื่องมือประมงอยู่ “ผมชื่อน่านครับ เป็นศิลปินที่ได้รับเชิญให้มาร่วมโครงการ ‘สีสันแห่งชุมชน’ ครับ” ชาวประมงชราเงยหน้าขึ้นมองด้วยสายตาที่สงสัยใคร่รู้ “ศิลปินเหรอ” “ครับ” น่านพยักหน้า “ผมมาเพื่อจะพูดคุยกับพวกท่านครับ อยากจะทราบว่าพวกท่านมีความต้องการอะไร และอยากให้ศิลปะเข้ามาช่วยอะไรที่นี่บ้างครับ” บทสนทนาเริ่มขึ้น ช้าๆ ในตอนแรก ชาวบ้านบางคนยังคงลังเลที่จะเปิดใจ แต่เมื่อน่านแสดงความจริงใจ และตั้งใจรับฟัง พวกเขาก็เริ่มเล่าถึงปัญหาและความหวังของตนเอง “ช่วงนี้ปลาหายากขึ้นทุกวันครับ” ชาวประมงคนหนึ่งกล่าว “นักท่องเที่ยวก็ไม่ค่อยมาเหมือนเมื่อก่อน รายได้ของเราเลยน้อยลงไปเยอะ” “เราอยากให้ที่นี่กลับมามีชีวิตชีวาอีกครั้ง” ชาวประมงอีกคนเสริม “อยากให้ลูกหลานเราได้มีงานทำที่นี่ ไม่ต้องไปทำงานไกลบ้าน” น่านรับฟังอย่างตั้งใจ เขาจดบันทึกข้อมูลต่างๆ และพยายามทำความเข้าใจมุมมองของพวกเขา “แล้วพวกท่านคิดว่า ศิลปะจะช่วยตรงนี้ได้ยังไงบ้างครับ” น่านถาม “พวกท่านมีไอเดียอะไรที่อยากจะเห็นบ้างครับ” ชาวบ้านบางคนเริ่มแสดงความคิดเห็น พวกเขาอยากเห็นภาพวาดสวยๆ บนเรือ หรือบนบ้านพักริมทะเล เพื่อให้ดูน่าดึงดูดมากขึ้น บางคนเสนอว่าอยากให้มีงานหัตถกรรมที่ระลึกที่ทำจากเปลือกหอย หรือวัสดุธรรมชาติอื่นๆ “ผมชอบความคิดเรื่องภาพวาดบนเรือนะครับ” น่านกล่าว “ผมจินตนาการถึงภาพวาดสีสันสดใส ที่เล่าเรื่องราวของทะเล ชีวิตของพวกท่าน หรือแม้แต่ตำนานท้องถิ่น” “ส่วนงานหัตถกรรม” น่านเสริม “เราอาจจะลองออกแบบลวดลายใหม่ๆ ที่ผสมผสานวัฒนธรรมท้องถิ่นเข้ากับแนวคิดที่ทันสมัย เพื่อให้เป็นที่ต้องการของตลาดมากขึ้น” มายด์เองก็พยายามพูดคุยกับชาวบ้านที่อายุน้อยกว่า เธอสอบถามเกี่ยวกับชีวิตประจำวัน ความชอบ และสิ่งที่พวกเขาอยากเห็นการเปลี่ยนแปลงในชุมชน “พี่น่านคะ หนูว่าเราน่าจะจัดกิจกรรมเวิร์คช็อปเล็กๆ ให้คนในชุมชนได้ลองฝึกทำงานศิลปะดูนะคะ” มายด์เสนอ “เผื่อว่าบางคนอาจจะมีความสามารถพิเศษซ่อนอยู่” “เป็นความคิดที่ดีมากมายด์” น่านเห็นด้วย “เราจะได้ใกล้ชิดกับพวกเขามากขึ้น และพวกเขาเองก็จะได้รู้สึกเป็นส่วนหนึ่งของโครงการนี้” ตลอดทั้งวัน น่านและมายด์ใช้เวลาอยู่กับชาวบ้าน พวกเขาเดินสำรวจพื้นที่ ถ่ายรูปเก็บเป็นข้อมูล และพูดคุยแลกเปลี่ยนความคิดเห็นกันอย่างไม่เหน็ดเหนื่อย ในตอนเย็น ขณะที่พระอาทิตย์กำลังจะลับขอบฟ้า ท้องฟ้าถูกแต่งแต้มด้วยสีส้มอมแดง น่านยืนมองภาพทะเลที่กว้างใหญ่ ความรู้สึกเหนื่อยล้าจากการเดินทางและการทำงานทั้งวัน เริ่มเข้ามาแทนที่ แต่ในขณะเดียวกัน จิตใจของเขากลับเต็มไปด้วยความสุขและความภาคภูมิใจ “พี่น่านคะ” มายด์เดินเข้ามา “พี่น่านคิดว่าจะเริ่มจากตรงไหนก่อนดีคะ” น่านมองไปยังบ้านเรือนที่ตั้งเรียงรายริมทะเล “พี่ว่า… เราจะเริ่มจากการทาสีบ้านบางหลังก่อนนะมายด์” เขาชี้ไปยังบ้านหลังหนึ่งที่ดูทรุดโทรม “เราจะลองใช้สีสันที่สดใส อาจจะเป็นสีฟ้า สีเขียว สีเหลือง เพื่อให้ดูมีชีวิตชีวามากขึ้น” “แล้วเรื่องภาพวาดบนเรือล่ะคะ” มายด์ถาม “เราจะรอให้ได้พูดคุยกับเจ้าของเรืออย่างละเอียดอีกครั้ง” น่านตอบ “เราต้องออกแบบให้เหมาะสมกับแต่ละลำ และต้องคำนึงถึงการใช้งานจริงด้วย” “ส่วนเรื่องงานหัตถกรรม” น่านกล่าวต่อ “เราจะลองนำเสนอแบบร่างเบื้องต้นให้กับชาวบ้านก่อน แล้วดูว่าพวกเขาชอบแบบไหน” การลงพื้นที่ครั้งแรกนี้ เป็นเหมือนบททดสอบสำคัญสำหรับน่าน มันไม่ใช่แค่การใช้ทักษะทางศิลปะ แต่เป็นการใช้ทักษะการสื่อสาร การรับฟัง และการทำงานร่วมกับผู้อื่น เขาได้เรียนรู้ว่า การสร้างสรรค์ผลงานศิลปะเพื่อชุมชนนั้น มีความซับซ้อนมากกว่าที่เขาเคยคิดไว้ แต่ในขณะเดียวกัน เขาก็รู้สึกว่าตัวเองได้พบเจอกับความหมายที่แท้จริงของการเป็นศิลปินแล้ว เขาหยิบโทรศัพท์ขึ้นมาถ่ายภาพทิวทัศน์ยามเย็น ดวงตาของเขาเต็มไปด้วยความมุ่งมั่น เขาพร้อมแล้วที่จะเริ่มต้นการเดินทางครั้งใหม่นี้ และพร้อมที่จะทุ่มเททุกอย่างเพื่อให้โปรเจกต์ ‘สีสันแห่งชุมชน’ ประสบความสำเร็จ