ตอนที่ 26 — เบื้องหลังลายผ้าโบราณ ณ โรงทอ
แสงตะเกียงส่องสว่างภายในโรงทอผ้าไหมของคุณหลวงวิศาล ให้บรรยากาศที่ทั้งคุ้นเคยและน่าขนลุก แพรวพรรณ ท่านชายกษิณ และท่านชายปัณณ์ ก้าวเข้ามาในบริเวณที่จัดแสดงลายผ้าโบราณที่ป้าผินเคยกล่าวถึง ชาญณรงค์ยืนรออยู่ข้างนอกภายใต้การควบคุมของทหาร
“ตรงนี้เองเจ้าค่ะ” แพรวพรรณชี้ไปยังหุ่นโชว์ที่ตั้งผ้าผืนนั้นไว้อย่างโดดเด่น ลายผ้าโบราณที่ซับซ้อนและละเอียดอ่อนปรากฏแก่สายตาอีกครั้ง มันคือผืนผ้าเดียวกับที่ชาญณรงค์นำมาให้เธอ แต่คราวนี้ เธอมีข้อมูลใหม่ที่อาจจะช่วยให้เธอเข้าใจมันมากขึ้น
“คุณแพรวพรรณ คิดว่าลายผ้านี้มีความเชื่อมโยงกับเรื่องราวของชาย ทรงศักดิ์ อย่างไร?” ท่านชายกษิณถาม พลางสำรวจลวดลายอย่างพิจารณา
“ชาญณรงค์บอกว่า ชาย ทรงศักดิ์ อ้างว่าลายผ้านี้เป็นมรดกตกทอดของตระกูลเขา และคุณหลวงวิศาลได้ขโมยไป” แพรวพรรณอธิบาย “แต่หม่อมฉันก็ยังอดสงสัยไม่ได้ว่า ทำไมคุณหลวงวิศาลถึงต้องทำเช่นนั้น หากมันเป็นความจริง?”
“บางครั้ง… แรงจูงใจ… ก็ซับซ้อนกว่าที่เราคิด” ท่านชายปัณณ์กล่าว “และเรื่องราวในอดีต… ก็อาจจะถูกบิดเบือน… หรือ… ถูกเล่า… เพียงด้านเดียว…”
แพรวพรรณเดินเข้าไปใกล้ผ้าผืนนั้นมากขึ้น นิ้วเรียวค่อยๆ ลูบไล้ไปตามเส้นไหมที่ทอขึ้นเป็นลวดลาย เธอนึกถึงคำพูดของป้าผินที่ว่า ลายผ้านี้ “เก่าแก่ที่สุด” และชายที่อ้างตัวเป็นนักสะสมของเก่าได้ให้ความสนใจเป็นพิเศษ
“ลายผ้าดูเหมือน… จะมีเรื่องราว… ซ่อนอยู่…” แพรวพรรณพึมพำ “สังเกตดูตรงนี้สิเพคะ… ลายดอกไม้นี้… ไม่ใช่ลายดอกไม้ทั่วไป… มันดู… ละเอียดอ่อน… และ… สื่อถึง… บางสิ่งบางอย่าง…”
“ดอกอะไรหรือ?” ท่านชายกษิณถาม พลางก้มลงมองตาม
“คล้ายๆ… กับ… ดอกบัว… แต่… มี… กลีบ… ที่… ซ้อนกัน… อย่าง… ประณีต… และ… ตรงกลาง… มี… จุด… สีแดง… เล็กๆ… ที่… ดูเหมือน… จะ… ตั้งใจ… ใส่ไว้…” แพรวพรรณชี้ไปที่รายละเอียดเล็กๆ บนผืนผ้า
“ดอกบัว… เป็นสัญลักษณ์… แห่ง… ความบริสุทธิ์… และ… การเริ่มต้นใหม่… ในหลายวัฒนธรรม…” ท่านชายปัณณ์กล่าว “แต่… จุดสีแดง… ตรงกลาง… อาจจะมีความหมาย… ที่… ลึกซึ้งกว่านั้น…”
“ในตำนาน… ของผ้าไหมไทย… บางครั้ง… ลวดลาย… ก็ถูกถักทอ… ด้วย… ความเชื่อ… หรือ… การบอกเล่า… เรื่องราว…” แพรวพรรณกล่าว “หากลายนี้… มาจากตระกูลของชาย ทรงศักดิ์… จริงๆ… มันอาจจะ… มี… ความหมาย… ทางประวัติศาสตร์… หรือ… ความเชื่อ… บางอย่าง… ที่… เรา… ยัง… ไม่รู้…”
“คุณแพรวพรรณ… คุณเคยได้ยิน… หรือ… เห็น… ลายผ้า… ที่มีลักษณะ… คล้ายคลึงกันนี้… มาก่อนบ้างไหม?” ท่านชายกษิณถาม
แพรวพรรณครุ่นคิด “เท่าที่หม่อมฉันเคยศึกษา… ลายผ้าโบราณ… ที่มีความละเอียด… ขนาดนี้… มักจะ… มี… ที่มา… ที่… เฉพาะเจาะจง… และ… มักจะ… ถูก… เก็บรักษา… ไว้… เป็น… อย่างดี…” เธอหยุดไปครู่หนึ่ง “หม่อมฉัน… เคยเห็น… ลวดลาย… ที่… คล้ายๆ… กันนี้… ใน… หนังสือ… เก่า… ที่… กล่าวถึง… ผ้า… ที่… ใช้… ใน… ราชสำนัก… สมัย… ก่อน… เป็น… ลาย… ที่… แสดงถึง… ความ… สูงส่ง… และ… อำนาจ…”
“ผ้าที่ใช้ในราชสำนัก…” ท่านชายปัณณ์ทวนคำ “นั่นหมายความว่า… ลายผ้านี้… อาจจะ… มี… ความเกี่ยวข้อง… กับ… ราชวงศ์… หรือ… ขุนนาง… ระดับสูง… ในอดีต…”
“เป็นไปได้เพคะ” แพรวพรรณกล่าว “แต่… ชาญณรงค์บอกว่า… มันมาจากตระกูลของชาย ทรงศักดิ์… ซึ่ง… เท่าที่หม่อมฉันทราบ… ตระกูลของชาย ทรงศักดิ์… ก็เป็น… ตระกูล… เก่าแก่… เหมือนกัน… เพียงแต่… อาจจะ… ไม่ได้… มี… อิทธิพล… หรือ… ความมั่งคั่ง… เท่ากับ… ตระกูล… ที่… มี… ความสัมพันธ์… กับ… ราชสำนัก… โดยตรง…”
“หรือว่า… ชาย ทรงศักดิ์… กำลัง… บิดเบือน… ความจริง… เพื่อ… ประโยชน์… ของตนเอง?” ท่านชายกษิณเสนอแนะ “บางที… ลายผ้านี้… อาจจะ… เป็นของ… คุณหลวงวิศาล… เอง… และ… เขา… ได้… สร้างเรื่อง… ขึ้นมา… เพื่อ… โจมตี… คุณหลวงวิศาล…”
“แต่มันก็… ไม่น่าจะ… ใช่…” แพรวพรรณส่ายหน้า “จากท่าที… ของชาญณรงค์… เขาดู… กลัว… และ… ถูกบังคับ… จริงๆ… และ… หากคุณหลวงวิศาล… เป็นคน… ที่… ซื่อสัตย์… และ… เป็นที่เคารพนับถือ… การที่ชาย ทรงศักดิ์… จะมี… ความแค้น… ฝังใจ… กับ… คุณหลวงวิศาล… อย่างรุนแรง… จนถึงขั้น… วางแผน… แบบนี้… ก็… อาจจะ… มี… เบื้องหลัง… ที่… ซับซ้อน…”
“เราต้อง… สืบหา… ความจริง… เกี่ยวกับ… ประวัติศาสตร์… ของลายผ้านี้…” ท่านชายปัณณ์กล่าว “หากเราทราบ… ว่า… ลายผ้านี้… มาจากที่ใด… และ… มี… ความสำคัญ… อย่างไร… เราก็อาจจะ… เข้าใจ… แรงจูงใจ… ของชาย ทรงศักดิ์… และ… ความเกี่ยวข้อง… ของคุณหลวงวิศาล…”
“หม่อมฉัน… อยากจะ… ไปดู… เอกสาร… หรือ… บันทึก… เก่าๆ… ที่… คุณหลวงวิศาล… อาจจะ… เก็บไว้…” แพรวพรรณเสนอ “เผื่อว่า… จะมี… ข้อมูล… เกี่ยวกับ… การได้มา… ซึ่ง… ลายผ้า… ผืนนี้…”
“เป็นความคิดที่ดี” ท่านชายกษิณเห็นด้วย “เราจะให้คน… เข้าไปค้นหา… ใน… คฤหาสน์… ของคุณหลวงวิศาล…”
ขณะที่พวกเขากำลังหารือกันอยู่นั้น เสียงฝีเท้าก็ดังขึ้นมาจากด้านนอกโรงทอ เป็นเสียงของทหารที่เข้ามาแจ้งข่าว
“ท่านทั้งสามพ่ะย่ะค่ะ” นายทหารรายงาน “เราได้… ตรวจสอบ… บันทึก… ของ… โรงทอ… แห่งนี้… แล้ว… และ… พบ… ข้อมูล… ที่… น่าสนใจ…”
“ข้อมูลอะไร?” ท่านชายปัณณ์ถามด้วยความสนใจ
“ในบันทึก… เมื่อ… ยี่สิบปีก่อน… มี… การกล่าวถึง… ลายผ้า… ที่… มี… ลักษณะ… พิเศษ… และ… ถูก… สั่งทอ… ขึ้นมา… เป็น… พิเศษ… สำหรับ… งาน… สำคัญ… งานหนึ่ง…” นายทหารกล่าว “และ… ลายผ้านั้น… มี… ชื่อ… ว่า… ‘ลาย… มงคล… แห่ง… บัวทิพย์’…”
“ลาย… มงคล… แห่ง… บัวทิพย์?” แพรวพรรณอุทานเบาๆ “มัน… ตรงกับ… ลายดอกบัว… ที่… หม่อมฉัน… เห็น… บนผ้า… พอดี…”
“บันทึก… ระบุ… ว่า… ลายผ้านี้… เป็น… การออกแบบ… โดย… คุณ… หญิง… จันทรา… มารดา… ของ… คุณหลวงวิศาล…” นายทหารกล่าวต่อ “ซึ่ง… เป็น… ช่างทอผ้า… ที่มีฝีมือ… เป็นเลิศ… และ… ได้รับ… ความไว้วางใจ… จาก… ราชสำนัก…”
“มารดา… ของคุณหลวงวิศาล…” แพรวพรรณทวนคำ “แสดงว่า… ลายผ้านี้… เป็น… ผลงาน… ของ… คุณ… หญิง… จันทรา… ไม่ใช่… ของ… ตระกูล… ของ… ชาย… ทรงศักดิ์… อย่างที่… เขา… อ้าง…”
“แล้ว… ชาย… ทรงศักดิ์… จะ… โกหก… ไป… เพื่อ… อะไร… กัน… เล่า?” ท่านชายกษิณถาม “และ… ทำไม… เขา… ถึง… รู้… เรื่อง… ลายผ้า… นี้… ได้… อย่างไร?”
“บางที… ตระกูล… ของชาย… ทรงศักดิ์… อาจจะ… เคย… มี… ความเกี่ยวข้อง… กับ… ลายผ้า… นี้… ใน… อดีต… และ… ชาย… ทรงศักดิ์… เข้าใจ… ผิด… หรือ… จงใจ… ที่จะ… บิดเบือน… ความจริง…” ท่านชายปัณณ์วิเคราะห์ “หรือ… อาจจะมี… บางสิ่ง… ที่… เรา… ยัง… ไม่รู้… เกี่ยวกับ… ความสัมพันธ์… ระหว่าง… ตระกูล… ของชาย… ทรงศักดิ์… กับ… คุณ… หญิง… จันทรา…”
แพรวพรรณมองไปยังผืนผ้าอีกครั้ง ความรู้สึกสับสนปนเปปะทุขึ้นในใจ เธอเริ่มเห็นภาพรวมของเรื่องราวที่ซับซ้อนมากขึ้นเรื่อยๆ เบื้องหลังของลายผ้าโบราณผืนนี้ อาจจะซ่อนความลับที่มากกว่าที่คิด และความแค้นของชาย ทรงศักดิ์ ก็อาจจะมีเหตุผลที่ลึกซึ้งกว่าที่ปรากฏ
“เราต้อง… กลับไป… ที่… คฤหาสน์… ของ… คุณหลวงวิศาล… อีกครั้ง…” แพรวพรรณกล่าว “หม่อมฉัน… อยากจะ… ค้นหา… บันทึก… หรือ… จดหมาย… อื่นๆ… ที่… คุณ… หญิง… จันทรา… อาจจะ… ทิ้งไว้…”
“ตกลง” ท่านชายกษิณตอบ “เราจะรีบดำเนินการให้”
5,288 ตัวอักษร